Τεύχος 2020 08 320

I ΑΦΙΕΡΩΜΑ Οι Πέρσες, απ' την άλλη, λόγω του αριθμού του στρατεύματος τους, δεν μπορούσαν να μείνουν στις Θερμοπύλες για πολύ καιρό - είτε θα υποχωρούσαν είτε έπρεπε να σπάσουν τις ελ­ ληνικές γραμμές. Αιρότου οι Πέρσες επιτέθηκαν, οιΈλληνες αντιστάθηκαν με επιτυχία για δύο μέρες. Την τρίτη μέρα όμως, ο Εφιάλτης οδήγησε μέσω περάσματος τους Πέρσες πίσω από τις γραμμές των Ελλήνων.Όταν έμαθε τις εξελίξεις ο επικεφαλής Σπαρτιάτης βασιλιάς, Λεωνίδας, αποφάσισε να στείλει τις κύριες συμμαχι­ κές δυνάμεις νοτιότερα, για να οργανωθεί εκεί νέα άμυνα των Ελλήνων. 0 ίδιος διατήρησε μαζί του στις Θερμοπύλες μονάχα επίλεκτες και εθελοντικές δυνάμεις, δηλαδή τους θρυλικούς 300 Σπαρτιάτες και 700 θεσπιείς, ώστε να προτάξουν μια τελευταία ηρωική αντίσταση και να επιβραδύνουν κατά ένα στρατηγικά κρίσιμο χρονικό διάστημα την αναπότρεπτη προέλαση του περ­ σικού στρατού προς τον νότο. Έπεσαν μέχρις ενός. Υπολογίζεται ότι οι Πέρσες αν και νικητές έχασαν 20.000 άνδρες, τη στιγμή που οι απώλειες των Ελλήνων καταγράφονται σε 5.000. Η ενόχληση του Ξέρξη για την εξέλιξη της μάχης έγινε φανερή από το γεγονός ότι διέταξε, αφού βρήκαν το σώμα του Λεωνίδα να το αποκεφαλίσουν - κάτι ασυνήθιστο για τους Πέρσες, που συνήθιζαν να τιμούν τους γενναίους αντιπάλους τους. Η αυτοθυσία και η μέχρις εσχάτων γενναιότητα των αγωνι­ στών των Θερμοπυλών κατέστησε την ήττα τους μια απαράμιλλη ηθική νίκη, που η σημασία και το παράδειγμά της μένουν Βαθιά χαραγμένα στην παγκόσμια μνήμη. Οι Θερμοπύλες απέκτησαν τεράστια φήμη καθώς ενέπνευσαν τις επόμενες γενιές με το παράδειγμα των λίγων και ανδρείων στρατιωτών του Λεωνίδα. Εν ολίγοις, οι Θερμοπύλες αποτελούν παράδειγμα ηρωισμού των ελεύθερων ανδρών, που αγαπούν και υπερασπίζονται την πατρίδα τους και την ελευθερία τους και είναι διατεθειμένοι να θυσιαστούν για τα ιδανικά αυτά. Τέλος, όσον αφορά στον στρατι­ ωτικό τομέα, οι Θερμοπύλες ανέδειξαν την ύψιστη στρατιωτική εκπαίδευση των Σπαρτιατών. Η ναυμαχία χης Σαλαμίνας Η ναυμαχία της Σαλαμίνας διεξήχθη ένα μήνα μετά τη μάχη των Θερμοπυλών, πιθανότατα στις 22 Σεπτεμβρίου του 480 π.Χ., στα Στενά της Σαλαμίνας. Μετά την ήττα των ελληνικών δυνάμεων στις Θερμοπύλες, ο ελληνικός στόλος αποσύρθηκε από το Αρτεμίσιο, όπου ταυτόχρονα λάμβανε χώρα ναυμαχία Ελλήνων και Περσών, προκειμένου να αναδιοργανωθεί και να επιλεγεί κάποια άλλη τοποθεσία ικανή να εξασφαλίσει την προστασία των νοτιότερων ελληνικών πόλεων, αφού μετά τις Θερμοπύλες οι Πέρσες κατέλάΒαν τη Βοιωτία και την Αττική. Σχεδόν ταυτόχρονα, αγκυροβόλησε στον όρμο του Φαλήρου και ο περσικός στόλος, αφού είχε παραπλεύσειτην Εύβοια και το Σούνιο. Στη ναυμαχία του Αρτεμισίου, ο ελληνικός συμμαχικός στόλος είχε χάσει περίπου τα μισά πλοία του, ενώ ο περσικός στόλος υπολογίζεται ότι είχε χάσει το 1/4 των δικών του. Ο Αθηναίος στρατηγός και πολιτικός Θεμιστοκλής έπεισε τουςΈλληνες να αντιμετωπίσουν τους Πέρσες στη Σαλαμίνα, όπου και κατέπλευσαν τα ελληνικά πλοία μετά το Αρτεμίσιο, ελπίζοντας ότι μια νίκη εκεί θα εμπόδιζε τους Πέρσες να εισβά­ λουν στην Πελοπόννησο. Χρησμός του μαντείου των Δελφών, όπου κατέφυγαν οι Αθηναίοι, ανέφερε ότι μόνο «τα ξύλινα τείχη» θα τους έσωζαν. Ως τέτοια, κατά την ερμηνεία του Θεμιστοκλή, θεώρησαν οι Αθηναίοι τα πλοία τους, με αποτέλεσμα να τύχει υποστήριξης η επιμονή του για τα Στενά. Ωστόσο, η άποψη του αυτή, αρχικά, συναντούσε ισχυρή αντίδραση από άλλες ελληνικές πόλεις και δη από τον Σπαρτιάτη ναύαρχο Ευρυ- Βιάδη, τυπικά αρχηγό των ελληνικών δυνάμεων, ο οποίος σε μία στιγμή έντασης πήγε να χτυπήσει τον Θεμιστοκλή, που αντέδρασε με την περίφημη φράση «Πάταξονμεν, άκουσον δε» [χτύπα με αλλά άκουσέ με). 0 Θεμιστοκλής, εν τέλει, έπεισε τους υπόλοιπουςΈλληνες ότι αν ο ελληνικός στόλος αγωνίζονταν σε ανοιχτή θάλασσα με τον συντριπτικά μεγαλύτερο περσικό, η ήττα θα ήταν Βέβαιη, ενώ, αντίθετα, στο στενό της Σαλαμίνας τα πολυάριθμα περσικά πλοία θα υστερούσαν αποφασιστικά σε άνεση κινήσεων. Η επιλογή της Σαλαμίνας, λοιπόν, ως σημείου σύγκρουσης είχε ακριβώς την ίδια λογική με την επιλογή των Θερμοπυλών. 38 I ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ I ΙΟΥΛΙΟΣ - ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2020