Τεύχος 2020 06 319

I ΙΣΤΟΡΙΚΟ 0 στρατηγός Σαρπύ στην Κομοτηνή θημερινό μαρτύριο του Πατριαρχικού ποιμνίου της επαρχίας Μαρωνείας. Η Ελλάδα όμως με το ξέοπαομα ίου Β ' Βαλκανικού Πο­ λέμου και στο πλαίσιο υλοποίησης της «Μεγάλης Ιδέας» στο­ χεύει πλέον ξεκάθαρα στην ένταξη της Θράκης στην ελληνική επικράτεια.Έτσι, τον Ιούλιο του 1913, οι ελληνικές δυνάμεις με την υποστήριξη του ναυτικού αποβιβάστηκαν στην Καβάλα και στη συνέχεια διείσδυσαν στη Δυτική Θράκη ενώ με έτερη αμφίβια επιχείρηση, εισήλθαν στο Δεδέαγατς (Αλεξανδρούπο­ λη), αποκόπτοντας τους Βούλγαρους από το Αιγαίο. Ωστόσο, η απελευθέρωση της Θράκης, αρχικά από τους Οθωμανούς και μετέπειτα από τους Βούλγαρους, δεν έμελλε να είναι οριστική. Η συνθήκη του Βουκουρεστίου, που υπογράφηκε στις 28 Ιου­ λίου 1913 και με την οποία δόθηκε τέλος στον Β ' Βαλκανικό Πόλεμο, αν και αύξανε σημαντικά το έδαφος της Ελλάδας με την παραχώρηση της Μακεδονίας, της Ηπείρου και της Κρήτης, άφηνε τη Θράκη στη κυριαρχία των Βουλγάρων. Η Ελληνική Κυβέρνηση επομένως, τηρώντας τους όρους της Συνθήκης του Βουκουρεστίου, εγκαταλείπει τη Θράκη, η οποία επαναπαραδίδεται στους Βούλγαρους τον Οκτώβριο του 1913. Η ελευθερία κράτησε λοιπόν, μόνο τρεις μήνες και θα αργούσε άλλα έξι χρόνια. Η Βουλγαρική κατοχή στα χρόνια που ακολούθησαν, κατέστρεψε τον κοινωνικό και οικονομικό ιστό της τοπικής κοινωνίας με αποτέλεσμα να ερημώσει σε μεγάλο βαθμό όλη η περιοχή από το ελληνικό στοιχείο. Τρα­ γικός απολογισμός: 250.000Έλληνες θρακιώτες οδηγήθηκαν στην προσφυγιά ενώ δεκάδες χιλιάδες εξοντώθηκαν. Τίποτα όμως δεν έχει τελειώσει ακόμα για τον ελληνισμό της Θράκης. Έξι χρόνια αργότερα, το 1919, το τέλος του Α 1 Παγκόσμιου πολέμου βρίσκει την Τουρκία ηττημένη. Η Ελλάδα διεκδικεί ξανά όλη τη Θράκη. Με τη λήξη του Α' Παγκοσμίου Πολέμου, το Συνέδριο της Ειρήνης στο Παρίσι (Ιαν. 1919-Ιαν. 1920) κλήθηκε να επιλύσει τα προβλήματά που κληροδό­ τησαν στα έθνη οι εχθροπραξίες. Ο Ελευθέριος Βενιζέλος, πρωθυπουργός της Ελλάδας, ήδη από την 30" Δεκεμβρίου Εορτασμοί για την απελευθέρωση στη -άνθη 1918 είχε υποβάλλει στο Συνέδριο τις νόμιμες και ιστορικώς δικαιωμένες θέσεις της Ελλάδας επί της Δυτικής Θράκης, της Βορείου Ηπείρου, της Μικρός Ασίας, των Δωδεκανήσων και της Κύπρου. Η ελληνική αντιπροσωπεία κατέβαλε κάθε δυνατή προ­ σπάθεια για την προώθηση των εθνικών θεμάτων εν μέσω των ποικίλλουν ευρωπαϊκών και αμερικανικών συμφερόντων, που επηρέαζαν καθοριστικά τα τεκταινόμενα. Για τη Θράκη συγκεκριμένα, ο Βενιζέλος ζητούσε τη γεωγραφική ζώνη από την κορυφή του όρους Κούλα που έφθανε ως την Αδρι- ανούπολη, τον ποταμό Τούνζα ως τον Άγιο Στέφανο, προάστιο της Κωνσταντινούπολης. Αρχικά, οι αντιπρόσωποι Γαλλίας, Αγγλίας και Αμερικής δέχθηκαν την ελληνική πρόταση, υπό τον όρο όμως να δοθεί στη Βουλγαρία εμπορική έξοδος στο Αιγαίο, στο Δεδέαγατς (Αλεξανδρούπολη), στην Καβάλα ή στη Θεσσαλονίκη. Αποδέχθηκαν μάλιστα την άμεση προσάρτηση της Ανατολικής Θράκης στο ελληνικό κράτος. Ωστόσο, η θέση της Αμερικής, τον Ιούλιο του 1919, διαφοροποιήθηκε και κα­ τέστη αρνητική και επικίνδυνη για την Ελλάδα, αφού πρότεινε να περιέλθει η Δυτική Θράκη στη Βουλγαρία. Αντίθετα, Άγγλοι και Γάλλοι υποστήριζαν τις ελληνικές απόψεις, επισημαίνοντας ότι η Βουλγαρία δεν έχει δικαιώματα επί της Δυτικής Θράκης. Το αποτέλεσμα ήταν, λόγω διαφωνιών, η Δυτική Θράκη να τεθεί υπό καθεστώς διασυμμαχικής διοίκησης. Κάπως έτσι, τον Οκτώβριο του 1919, οι νικήτριες δυνάμεις του Α' Παγκο­ σμίου Πολέμου, διέταξαν την εκκένωση της Θράκης από τους Βούλγαρους και την κατάληψή της από τους Συμμάχους. Με βάση την ανωτέρω απόφαση, στις 18 Οκτωβρίου 1919, η 9η Μεραρχία Σερρών του ελληνικού στρατού, υπό τη διοίκηση του υποστράτηγου Γεωργίου Λεοναρδόπουλου, κατέλαβε την Ξάνθη, ενώ τις επόμενες μέρες ο Γάλλος στρατηγός Σαρπύ με τους στρατιώτες του κατέλαβε την υπόλοιπη Δυτική Θράκη. Στις 18 Οκτωβρίου του 1919 λοιπόν, ιδρύεται ένα ιδιότυπο αυτόνομο κρατίδιο με την ονομασία «Διασυμμαχική Θράκη». Επικεφαλής ορίστηκε ο Σαρπύ. Τα διοικητικά όργανα με τα 4 4 I ΑΣΤΥΝΟΜ ΙΚΗ ΑΝΑ ΣΚΟ ΠΗ ΣΗ I ΜΑΙΟΣ - ΙΟΥΝΙΟΣ 2020