Τεύχος 2020 10 321

I ΑΦΙΕΡΩΜΑ αποτέλεσμα οι επαναστατικές προσπάθειες να μην ευδοκιμή­ σουν. Μαρτυρούν όμως τη ζωτικότητα και την έντονη εθνική συνείδηση των λαών της περιοχής και κυρ ίω ς των Ελλήνων. Η ναυμαχία της Ναυπάκτου λοιπόν, μπορεί να μην οδήγησε άμεσα σε κατακερματισμό της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και την ανάδειξη νέων κρατών, ανάμεσά τους και το ελληνικό, ανέ- δειξε ωστόσο μία νέα δυναμική, η οποία θα οδηγούσε αργότερα προς αυτή την κατεύθυνση, καθώς η συγκεκριμένη ναυμαχία αποτέλεσε το χρονικό ορόσημο της κυριαρχίας της ελληνικής εμπορικής ναυτιλίας στην Ανατολική Μεσόγειο. Οι χριστια­ νοί πειρατές και κουρσάροι (Μαλτέζοι, Ναπολιτάνοι, Ισπανοί, Κορσικανοί και Γάλλοι) εκμεταλλεύτηκαν την καταστροφή του οθωμανικού στόλου και από το 1573 και μετά ξεχύθηκαν στις θάλασσες της Ανατολής, όπου προηγουμένως δεν τολμούσαν να πλησιάσουν και άσκησαν πειρατεία με τον μανδύα του ιερού πολέμου, χρηματοδοτούμενοι από τις μεγάλες ευρωπαϊκές ο ι­ κονομικές δυνάμεις. Οι επιδρομές αυτές δεν ήταν μεμονωμένες αλλά επαναλαμβανόμενες, εντατικές και αλλεπάλληλες. Οι Ευ­ ρωπαίοι πειρατές στρέφονταν εναντίον θέσεων και νηοπομπών της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, δημιουργώντας οικονομικές απώλειες στουςΤούρκουςαλλά και πρόβλημα ανεφοδιασμού στην πρωτεύουσα Κωνσταντινούπολη. Οι Τούρκοι έμποροι επομένως, για τη μεταφορά των προ­ ϊόντων τους από το ένα τουρκικό λιμάνι στο άλλο, ακριβώ ς επειδή φοβούνταν τους χριστιανούς καταδρομείς, στράφηκαν στους'Ελληνες, αναθέτοντας στα μικρά ελληνικά σκάφη των τουρκοκρατούμενων περιοχών τη μεταφορά των εμπορευ­ μάτων τους. Ο ιΈλληνες λοιπόν, λειτούργησαν ω ς κάλυψη των ευπορών Τούρκων εμπόρων, που επιδίωκαν την ασφά­ λεια των μεταφερόμενων εμπορευμάτων. Ποιο ήταν όμως το πλεονέκτημα των Ελλήνων πλοιοκτητών; Τα ελληνικά πλοία ήταν ασφαλέστερα, α κρ ιβώ ς επειδή τα χρηματοδοτούμενα από Ευρωπαίους πειρατικά σκάφη τα επάνδρωναν σε μεγάλο αριθμό'Ελληνες, οι οποίοι είχαν παραχωρήσει άτυπα ένα είδος ασυλίας στους ομοεθνείς τους ναυτικούς. Ως αποτέλεσμα, στα τέλη του 17ουαιώνα, ολόκληρο σχεδόν το εμπόριο του Αιγαίου με τη Μαύρη θάλασσα, τα ανατολικά αλλά και τα νότια παράλια της Μ ικρός Ασίας είχ ε περάσει στα χέρια των Ελλήνων, οι οποίοι γνώρισαν και αντίστοιχη οικονομική άνθιση. Η ναυμαχία της Ναυπάκτου λοιπόν, υπήρξε κομβικό ση­ μείο για το ελληνικό έθνος, αφού σηματοδότησε την αφετηρία ανάπτυξης της -πρωτοκαθεδρεύουσας παγκοσμίως σήμερα- ελληνικής εμπορικής ναυτιλίας, η οποία συνέβαλε τα μέγιστα στην προετοιμασία και υλοποίηση της εθνικής μας παλιγεννε- σίας. Πώς; Η επ ιχειρηματική ελευθερία και η ευμάρεια των Ελλήνων καραβοκυραίων, που επήλθε ω ς επακόλουθο της ναυμαχίας,υπήρξε καθορισ τικής σημασίας για τη μετέπειτα ελληνική ιστορία, αφού αφενός συντηρούσε το εθνικό φρόνημα των υποδουλομένων Ελλήνων, δημιουργώντας προσδοκίες για πραγματική ελευθερία, αφετέρου συνέβαλε καθοριστικά στην επίτευξη του στόχου της ίδρυσης ελληνικού κράτους καθώς χρηματοδότησε την Ελληνική Επανάσταση κα ι προσέφερε έμψυχο και άψυχο υλικό στον Αγώνα για την Ελευθερία. ■ 3 8 I ΑΣΤΥΝΟΜ ΙΚΗ ΑΝΑ ΣΚΟ ΠΗ ΣΗ I ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ - ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2020