Τεύχος 2020 10 321

I ΑΦΙΕΡΩΜΑ Πώς πρέπει να λειτουργήσει ο αστυνομικός όταν τελικά πραγματοποιείται μία απόπειρα αυτοκτονίας; Μετά από μια απόπειρα αυτοκτονίας, σ υνήθω ς ζητείται από τους αστυνομικούς, να αντιμετωπ ίσουν μια κατάσταση κρίσης, όπου αναλαμβάνουν να παράσχουν πρώτες βοήθειες, να διευθετήσουν τη μεταφορά του ατόμου στη κοντινότερη δομή υγείας και να διαχειριστούν τα μέλη της ο ικογένειας καθώς και τα υπόλοιπα πρόσωπα του ευρύτερου περιβάλλοντος του παρολίγον αυτόχειρα. Εν ολίγοις, οι αστυνομικοί καλούνται να ανταποκριθούν σε μια κρίση, με τρόπο κατάλληλο και αποτελε­ σματικό. Κατά τη διαδικασία αυτή περνούν από διάφορα στάδια: -Πρώ τα από όλα, θα πρέπει να ελέγξουν τα ζω τικά ση­ μεία ενός ατόμου μετά από την απόπειρα αυτοκτονίας και να εφαρμόσουν, αν χρειαστεί, μέθοδο αναζωογόνησης, θα πρέπει να παραμείνουν ήρεμοι, έτοι ώστε να μπορέσουν να λάβουν τις σωστές αποφάσεις, σε μια κατάσταση όπου κυριαρχεί το συναισθηματικό στρες και η υπερένταση. -θα πρέπει άμεσα να επικοινωνήσουν με τις υγειονομικές υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης, ανάλογα με τη φύση της απόπει­ ρας αυτοκτονίας. Σε πολλές καταστάσεις, θα πρέπει να ταυτοποι- ηθούντα φάρμακα ή οι τοξικές ουσίες, που χρησιμοποιήθηκαν στην απόπειρα, καθώς επίσης και να προσδιοριστεί η ποσότητα που καταναλώθηκε, στοιχεία τα οποία θα βοηθήσουν το ιατρικό προσωπικό, που θα επ ιληφθεί κατόπιν, να αντιμετωπίσει με επιτυχία το περιστατικό. -Είναι απαραίτητο κατά την πρώτη επαφή να δημιουργηθεί μια σχέση με το πρόσωπο που διέπεραξε απόπειρα αυτοκτονί­ ας. Η σχέση αστυνομικού-παρολίγον αυτόχειρα θα πρέπει να είναι χαλαρή, μη απειλητική, με ενσυναίσθηση και φιλικότητα. -Μετά την πρώτη επαφή, ξεκινά η επικοινωνία, θα πρέπει να τεθούν ερω τήσεις ανοιχτού τύπου, όπως «Πώς αισθάνε­ σαι...;» και - από εκείνο το σημείο και μετά - ο αποπειραθείς θα είναι αυτός που θα κατευθύνει τον τρόπο και το είδος επι­ κοινωνίας και που θα δώσει κάποιες ενδείξεις σχετικά με το είδος της Βοήθειας που χρειάζεται.Ένα σημαντικό στοιχείο, το οποίο θα χρειαστεί να ληφθεί υπ' όψιν, είναι η ενοχή. Το εν λόγω πρόσωπο μπορεί να αισθάνεται ενοχή εξαιτίαςτων εσωτερικών συγκρούσεων, που ενδεχομένως βιώνει. Με αυτό το δεδομένο, οι αστυνομικοί, ω ς τα πρώτα πρόσωπα που προσεγγίζουν και επ ικοινω νούν με το άτομο, θα πρέπει να είνα ι προσεκτικοί σε ό,τι λένε, ώστε να αποφύγουν το ενδεχόμενο το άτομο να αισθανθεί περισσότερη ενοχή. Σε αυτό το πλαίσιο, θα πρέπει να αποφεύγονται τυχόν αποδοκιμασίες ή επικριτικές δηλώσεις σχετικά με την ενέργειά του. -Εάν είναι παρόντα άλλα πρόσωπα, αυτά μπορεί να είναι συναισθηματικά ταραγμένα, σε σύγχυση, θυμωμένα ή συγκλο­ νισμένα από τις περιστάσεις. Οι αστυνομικοί θα χρειαστεί να δείξουν μια συμπεριφορά λεπτότητας, ευαισθησίας και υπο­ στήριξης σε όλα τα παριστάμενα πρόσωπα, φροντίζοντας όμως ταυτόχρονα να κάνουν σαφές με τη στάση τους ότι βρίσκονται στο σημείο ως ικανοί επαγγελματίες για να βοηθήσουν και να διαχειριστούν την κατάσταση. Είναι πολύ σημαντικό τα άτομα αυτά να εμπιστευτούν τον επιληφθέντα αστυνομικό, καθώς εάν το άτομο που αποπειράθηκε να αυτοκτονήσει είναι αναίσθητο ή βαριά τραυματισμένο, τότε τα παριστάμενα πρόσωπα μπο­ ρούν να αποτελόσουν μια πολύτιμη πηγή πληροφοριών (π.χ. αναφορικά με τα φάρμακα που ελήφθησαν ή με προηγούμενο ιστορικό αποπειρών αυτοκτονίας]. Ελληνική Αστυνομία και αντιμετώπιση αυτοκτονιών Η Ελληνική Αστυνομία, έχοντας υπόψη τη σημασία της εκ ­ παίδευσης στη διαχείριση περιστατικών αυτοκτονίας, συνερ­ γάζεται με εξειδικευμένους φορείς διοργανώνοντας θεματικές εκπαιδεύσεις και σεμινάρια, με σκοπό την πληροφόρηση των αστυνομικών σε θέματα που άπτονται της ψυχικής υγείας, όπως το εκπαιδευτικό σεμινάριο «0 ρόλος της αστυνομίας στην πρό­ ληψη της αυτοκτονίας», που πραγματοποιείται σε συνεργασία με το Σύλλογο Φορέα Ανάπτυξης Ανθρώπινου και Κοινωνικού Κεφαλαίου «ΚΛΙΜΑΚΑ». Σε αυτά τα σεμινάρια οι αστυνομικοί έχουν την ευκαιρία να αντλήσουν γνώσεις, να υποβάλλουν ερωτήματα και να λάβουν χρηστικές συμβουλές και οδηγίες για ζητήματα που αντιμετω­ πίζουν στην καθημερινή τους πράξη. Ειδικότερα, οι αστυνομικοί εκπαιδεύονται στην: • Αναγνώριση αυτοκαταστροφικού ατόμου, • Παρέμβαση στην κρίση, • Παρέμβαση μετά την απόπειρα αυτοκτονίας, • Παρέμβαση μετά την αυτοκτονία. Η εκπαίδευση των Ελλήνων αστυνομικών, βασίζεται στη δ ιεθνώ ς αναγνωρισμένη πρακτική, όπου τα σημαντικότερα σημεία για την κατανόηση εκ μέρους των αστυνομικών της δυναμικής μιας αυτοκτονικής συμπεριφοράς εντοπίζονται στη: • Δημιουργία επικοινωνίας με το άτομο που έχει προηγου­ μένως αποπειραθεί να αυτοκτονήσει. -οι αστυνομικοί πρέπει να γνωρίζουν πως να αποκλιμακώ- 3 2 I ΑΣΤΥΝΟΜ ΙΚΗ ΑΝΑ ΣΚΟ ΠΗ ΣΗ I ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ - ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2020