Τεύχος 2018 04 307

I ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Του Ασηνόμβυ A' (VD ΚοΑιαμηού Απόστολου. Ψυχολόγου του Κεντρικού Ιατρείου Θεσσαλονίκης. Δρ. Ψυχολογίας r Ο ι ραγδαίες αλλαγές στη ζωή των ατόμων τα τελ ευ ­ ταία χρόνια έχουν δημιουργήσει νέα δεδομένα στην καθημερινότητα των ανθρώπων. Ως αποτέλεσμα, ένα νέο φαινόμενο έχει δεχθεί πολύ μεγάλη προσοχή στην πα­ γκόσμια επιστημονική κοινότητα τα τελευταία χρόνια, το στρες, το οποίο αναγνωρίζεται ότι είναι ένα από τα κυριό- τερα και σοβαρότερα προβλήματα που καλείται να αντιμε­ τωπίσει ο σύγχρονος άνθρωπος. Σύμφωνα με έρευνες και διαπιστώσεις επαγγελματιών ψυχικής υγείας, τα Χριστού­ γεννα είναι η εποχή του χρόνου που πλέον όλο και περισ­ σότεροι άνθρωποι βιώνουν δυσάρεστα συναισθήματα, ενώ παρατηρείται αύξηση στα περιστατικά κατάθλιψης και στις απόπειρες αυτοκτονίας. Γιατί όμως συμβαίνει αυτό; Είναι εξαιτίας του σκοτεινού χειμερινού καιρού που αυξάνει τη συχνότητα εμφάνισης της εποχιακής συναισθηματικής δια­ ταραχής; Ή μήπως ευθύνονται οι μη ρεαλιστικές προσ­ δοκίες και η υπερβολικά αυστηρή αυτοπαρατήρηση τη συγκεκριμένη περίοδο του έτους. Το στρες είναι ένα φαινόμενο που έχουμε βιώ­ σει όλοι οι άνθρωποι σε ορισμένες στιγμές στη ζωή μας. Η λέξη "στρες" προέρχεται από τη λατινική λέξη "stringere" ενώ η ελληνική λέξη "άγχος" προέρχε­ ται από το ρήμα "άγχω" που σημαίνει σφίγ­ γω. Στρες μπορεί να νιώσουμε για διάφορα θέματα της ζωής μας που μας απασχολούν όπως για παράδειγμα οι σχεσεις μας με τους άλλους και την οικογένειά μας, η επίδοσή μας σε διάφορα πλαίσια (εκπαιδευτικό, επαγγελματικό πλαίσιο), η προσωπική μας υγεία, η υγεία των αγαπημένων μελών της οικογένειας μας κ.λπ.. Το στρες έχει γίνει αντικείμενο μ ε­ λέτης από πολλούς επιστήμονες διαφόρων ειδικοτήτων και έχουν δημοσιευτεί χιλιάδες έρ ευνες που μελέτησαν τη σχέ­ ση του στρες με την ποιότητα ζωής των ατόμων. Τα πορίσμα­ τα των περισσότερων ερευνών έχουν καταλήξει στο συμπέ­ ρασμα ότι το παρατεταμένο και επαναλαμβανόμενο στρες οδηγεί στη βίωση αρνητικών συναισθημάτων όπως θυμό, εκνευρισμό, δυσφορία και αποτελεί τροχοπέδη στην ψυχι­ κή υγεία του ατόμου. Το στρες, όταν βιώνεται σε έντονο βαθμό επηρεάζει όλη τη σφαίρα της ψυχικής και σωματικής μας υγείας. Αποτε­ λεί ένα φαινόμενο που επιδρά και στο σώμα, και στα συναι­ σθήματα, και στη συμπεριφορά αλλά και στις σκέψεις μας. Για παράδειγμα, τα συμπτώματα του στρες διακρίνονται στα ακόλουθα; • Σωματικό επίπεδο: Εφίδρωση, επιτάχυνση αναπνοής, υψπλή αρτηριακή πίεση, ταχυκαρδία, υπερδιέγερση, πο­ νοκέφαλοι, ζαλάδες κ.λπ.. • Συναισθηματικό επίπεδο: Αίσθημα δυσφορίας, ανησυχία, δυσκολία ξεκούρασης, μειωμένη συγκέντρωση, κ.λπ.. • Συμπεριφορικό επίπεδο: Ευερεθιστότητα, εκνευρισμός, ατυχήματα, λάθη με βεβαρυμμένες συνέπειες κ.λπ.. Γνωστικό επίπεδο: Παραγωγή αρνητικών σκέψεων για τον εαυτό, χαμηλή αυτοεκτίμηση κ.λπ.. ΙΟ Ι - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2 ϋ ϊ 8 Τ