Τεύχος 2024 08 344

ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΛΕΥΘΕΡΕΣ ΩΡΕΣ Σταυρόλεξο ΟΡΙΖΟΝΤΙΑ 1. Δε φοβάται αυτός. 2. Λέγονται και αμυγδαλές - Σπορ και για χιόνια. 3. Κοινωφελής ο ρόλος του (αρχικά) - Πιέτρο....: σπουδαίος Ιταλός δρομέας. 4.....Πάνου: μουσικοσυνθέτης - Περιέχονται στην...... πίτσα. 5. Οπισθοφυλακή στρατεύματος - Αδελφοί.....σε επιχείρηση. 6. Κοινά στην Κ.Υ.Π. και στην Ε.Υ.Π. - Θρυλική... Χάρι. 7. Στην αρχαιότητα ήταν γνωστό ως " λίπος λέοντος" - .... Πάολο: βραζιλιάνικη πόλη. 8. Πρόθεση.... αναψυχής - Ο ατομικός τρόπος έκφρασης. 9. Λύνονται... κι από εξάντληση - Ασύμφωνες.... χήρες. 10. Αρχαίων "πάντοτε" - Σαν... : Θέρετρο της Ιταλίας. 11. Μια Βορειοελλαδίτισσα. ΚΑΘΕΤΑ 1. Αναφέρεται συχνά στους μύθους του Αισώπου - Αγαπά την καλοπέραση (μτφ.). 2. Πρόδρομος της Ολυμπιακής (αρχικά) - Ενδείξεις την προ- καλούν. 3. Πιερ....: παλιός Γάλλος ηθοποιός - Ομάδα σε τηλεοπτική συζήτηση (ξ.λ.). 4. Μέσα στον... τόμο - Έγραψε και το έργο " Η Πανούκλα " - Γάλλος σκηνοθέτης. 5. Ξεγεννάει γυναίκες - Νοκ....: πυγμαχικός όρος. 6. Ο πασάς που μας παράδωσε τα Γιάννενα - Άλογο, κατάλληλο για ιππασία. 7. Αρχικά ταμείου σύνταξης - Μπουρκίνα....: χώρα της Δυτικής Αφρικής - Αρχή.... εκδρομής. 8. Ιταλός κομουνιστής πολιτικός - Ένα πολύτιμο μέταλλο. 9. Αποκατάσταση σχέσεων - Αρχικά ολυμπιακής επιτροπής. Πηγή: istavrolexo.gr Γιατί το λέμε έτσι; ^ «Μαραγκοί και βασιλιάδες, δίπλα με τους κρεβατάδες» Ένα από τα πιο τιμητικά επαγγέλματα της Βυζαντινής εποχής ήταν του επιπλοποιού. Όλοι οι αυτοκράτορες του Βυζαντίου είχαν μέσα στα ανάκτορά τους ολόκληρα εργαστήρια επιπλοποιίας, γιατί η επίπλωση των ανακτόρων άλλαζε, τουλάχιστον, δυο φορές το χρόνο. Οι πιο φημισμένοι επιπλοποιοί της εποχής εκείνης ήταν ο Βαρύθημος, ο Ακροπολίτης και οι αδελφοί Κρεβατάδες, από τη Σκύρο. Οι δυο τελευταίοι, μάλιστα, είχαν τιμηθεί με τον τίτλο του Παρακοιμώμενου, που τους έδωσε ο αυτοκράτορας Μανουήλ Κομνηνός, όταν του παρουσίασαν μία ημέρα μερικά πρωτότυπα σχέδια επίπλων, για την αίθουσα υποδοχής των ανακτόρων του. Οι αυλικοί του, όμως, παρεξηγήθηκαν για την τιμητική αυτή διάκριση, που τους έκανε και παραλίγο να επαναστατήσουν. Από το επεισόδιο αυτό έμεινε και η φράση: « Μαραγκοί και βασιλιάδες, δίπλα με τους κρεβατάδες». (Μαραγκός από το βενετ. Marangon). Πηγή: «Λέξεις και φράσεις παροιμιώδεις» του Τάκη Να- τσούλη, εκδόσεις Σμυρνιωτάκη Η γλώσσα μας λοιμός (λοιμώδης, λοίμωξη κ.λπ.) - λιμός (λίμα, λιμασμένος, λιμοκτονώ κ.λπ.) Ομόηχες λέξεις διαφορετικής σημασίας. Το λοιμός δηλώνει θανατηφόρο επιδημική νόσο, ιδίως την πανώ- λη (πανούκλα). Είναι αρχαία λ., που συνδέεται πιθ. ετυμολογικά με το λιμός, οπότε ανάγεται και αυτή στη ρ. lei - «αδυνατίζω, εξασθενώ», ενώ κατ' άλλους πρέπει να συνδεθεί με το αρχ. λοιγός « καταστροφή, όλεθρος» (από αρρώστια, πόλεμο κ.α.). Από το λοιμός παράγονται τα λοιμώδης (νόσος), λοιμώσσω «πάσχω από λοιμό», λοίμωξη, λοιμοκαθαρτήριο, λοιμογόνος κ.ά. Το λιμός σημαίνει «πείνα» και είναι ομόρριζο με τα λιμάζω «πεινώ», λιμασμένος «πεινασμένος», λίμα «πείνα», λιμοκτονώ «πεθαίνω της πείνας», λιμοκοντόρος «πεινασμένος κόμης, απένταρος ευγένης» κ.ά. Πηγή: Λεξικό της Ν. Ελληνικής Γλώσσας, του Καθηγητή Γλωσσολογίας Γ. Μπαμπινιώτη. 128 υλιο;

RkJQdWJsaXNoZXIy NDIzNzk3