Τεύχος 2022 08 338

ΑΦΙΕΡΩΜΑ όπου η κοινωνιολόγος Dianna Russell, γνώστη για την φεμινιστική της δράση, χρησιμοποίησε τον όρο αυτό σε ομιλία της, ενώπιον του «Διεθνούς Δικαστηρίου για τα εγκλήματα εις βάρος των γυναικών» που έλαβε χώρα στις Βρυξέλες στις 4-8 Μαρτίου του έτους 1976. Το γεγονός αυτό αποτέλεσε τον κατα- λύτη για την εισαγωγή του όρου «Femicide» στο δημόσιο λόγο και χρησιμοποιήθηκε από την προαναφερόμενη για να περιγράφει την δολοφονία γυναικών εξαιτίας του φύλου τους. Έκτοτε ο ορός «Femicide» και το περιεχόμενο αυτού αποτέλεσε αντικείμενο έρευνας και επεξεργασίας από τους νομικούς, τους επιστήμονες, τους φορείς ακόμα και από τον κοινό νο- μοθέτη· φυσικά από αυτόν τον μετασχηματισμό δεν θα μπορούσε να απουσιάζει και η Dianna Russell που στο πέρασμα του χρόνου επέκτεινε, τροποποίησε αλλά και αναθεώρησε το περιεχόμενο της λέξης «Femicide». Ενώ σε βιβλίο της Russell με την Radford εκδοθέν το έτος 1992 η γυναικοκτονία ορίζεται ως η «μισογυνική δολοφονία γυναικών από άνδρες», σε μετέ- πειτα βιβλίο της το έτος 2001 χαρακτηρίζει αυτή ως «η δολοφονία γυναικών από άνδρες λόγω ότι είναι γυναίκες». Επιπλέον κατά την συμμετοχή της στο Διεθνές Συμπόσιο που διορ- γάνωσε ο ΟΗΕ το έτος 2012 επέκτεινε τον προαναφερόμενο όρο σε «δολοφονία ενός η περισσότερων θηλυκών προσώπων επειδή ε ίνα ι γένους θηλυκού». Παράλληλα όμως, θα πρέπει να γίνει μνεία και στην πόλη που συνέβαλε στην διεθνή προώθηση αυτού του όρου αλλά και που πλήρωσε ακριβά το τ ίμημα αυτό. Δεν ε ίνα ι άλλη από την Μεξικανική πόλη Juarez όπου υπήρξαν χιλιάδες δολοφονίες, αρπαγές και βιασμοί γυναικών από άνδρες επειδή θεωρήθηκαν υπεύθυνες για την αύξηση του εν συνόλου εργατικού δυναμικού και την παράλληλη μείωση των εργατικών θέσεων των ανδρών. Καθόσον ο ορός «Femicide» είναι δυναμικός αλλά και παράλληλα δ ιεπ ιστημονικός, αυτό συνεπάγεται ταυτόχρονα ότι ανάλογα με τα γνωρίσματα και τις ιδιαιτερότητες της κάθε επιστημονικής ή μη ομάδας δίνεται και ένας διαφορετικός ορισμός, που άλλοτε είναι ιδιαίτερα ευρύς και άλλοτε ιδιαίτερα περιορισμένος. Οπότε μέχρι σήμερα δεν έχει ενυπάρξει ένας καθολικά αποδεκτός ορισμός του εν λόγω όρου. Σημαντική θεωρείται η συμβολή του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας αλλά και του Συμβουλίου της Ευρώπης στην διαμόρφωση του όρου «Γυναικοκτονία» που αποδέχονται αυτόν ως «Ανθρωποκτονία γυναικών, με πρόθεση, εξαιτίας ότι είναι γυναίκες». Πρόκειται για έναν ορισμό που γίνεται αποδεκτός από πολλούς και επικρατεί διεθνώς. Τίθεται βέβαια το ερώτημα, για ποιο λόγο μας απασχολεί σήμερα η λέξη «γυναικοκτονία» και γιατί ορισμένα κράτη την έχουν εναρμονίσει στο δικαιϊκό τους σύστημα. Ίσως η απάντηση μπορεί να δοθεί από την σχετική και συνάμα τελευταία έκθεση των Ηνωμένων Εθνών που εκδόθηκε το 2019. Σύμφωνα με την οποία ενώ παγκοσμίως οι ανθρωποκτονίες γυναικών υπολείπονται κατά πολύ σε σχέση με τους άνδρες σε ποσοστό 19 % και 81%, αντίστοιχα -παρατηρείται το παράδοξο ότι το 82 % των ανθρωποκτονιών των γυναικών να προέρχονται από «Intimate partner» (οικείο σύντροφο). Βέβαια πρόκειται για παγκόσμια έρευνα και από συνονθύλευμα κρατών με διαφορετική κουλτούρα, ποικίλα ήθη και έθιμα καθώς και διαφορετικό νομικό πολιτισμό όσον αφορά την αντιμετώπιση του γυναικείου φύλου. Στην χώρα μας η λέξη «γυναικοκτονία» εισήλθε δυναμικά στον δημόσιο διάλογο από τον Νοέμβριο του 2018 με του ομαδικό βιασμό και την ευ συνεχεία δολοφονία της 21χρονης φοιτήτριας Ελένης Τοπαλούδη. Χαρακτηριστικό ήταν το Δελτίο τύπου της Γενικής Γραμματείας Ισότητας των Φύλων όπου επίσημα πλέον, κρατικός φορέας αναφέρει τον όρο «γυναικοκτονία». Έκτοτε, καθόσον έχουν υπάρξει και άλλα παρόμοια τέτοια εγκλήματα με ανάλογα χαρακτηριστικά, στον δημόσιο λόγο συντηρείται αλλά συγχρόνως αποτελεί και σημείο τριβής, το γεγονός εάν πρέπει να υπάρχει ως ιδιώνυμο αδίκημα, το έγκλημα της «γυναικοκτονίας» πέρα από το υπάρχου γενικό άρθρο 299 Π.Κ. «Ανθρωποκτονία με πρόθεση»· που ορ ίζει « Όποιος με πρόθεση σκότωσε άλλον, τιμωρείται με την ποινή του θανάτου ή με ισόβια κάθειρξη», χωρίς φυσικά να ξεχωρίζει το φύλο των ανθρώπων. Ωστόσο η «γυναικοκτονία», καθόσον αποτελεί παρακλάδι της ενδοοικογενειακής βίας, οφείλουμε να την δούμε μέσα από το πρίσμα αυτής. Η ενδοοικογενειακή βία στην Ελλάδα αντιμετωπίστηκε με τον Ν.3500/2006 όπου στο άρθρο 1 παρ.1 ορίζει αυτή ως «την τέλεση αξιόποινης πράξης, σε βάρος μέλους της οικογένειας». Στην παράγραφο 2 και στα εδάφια α, β και γ εξειδικεύεται η οικογένεια καθώς και τα πρόσωπα-βαθμούς συγγένειας που αυτή περιλαμβάνει. Όμως υπήρχε μία παράλειψη καθόσον δεν περιλαμβάνονταν οι νυν και πρώην μόνιμοι σύντροφοι καθώς και τα νυν και πρώην μέρη συμφώνου συμβίωσης. Αυτό το κενό συμπληρώθηκε με τον Ν.4531 /2018 με τον οποίο επικυρώθηκε η Σύμβαση της Κωνσταντινούπολης (Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την πρόληψη και την καταπολέμηση της Βίας κατά των Γυναικών και της Ενδοοικο- γενειακής Βίας) όπως κοινώς αναφέρεται. Ο προαναφερόμε- νος νόμος επέφερε δύο καινοτομίες στο δικονομικό σύστημαΑΣΤΥΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 175

RkJQdWJsaXNoZXIy NDIzNzk3