ΑΦΙΕΡΩΜΑ Ασφάλεια στο Διαδίκτυο 2-factor authentication - Έλεγχος ταυτότητας δύο παραγόντων Αστυνόμος Β ' Γερμανός Αθ. Γεώργιος, Υπ. Διδάκτωρ Κυβερνοασφάλειας Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, συγγραφέας Ο έλεγχος ταυτότητας δύο παραγόντων, γνωστός και ως 2FA (2-factor authentication), είνα ι μια διαδικασία ασφαλείας που απαιτεί από τους διαδικτυακούς χρήστες να παρέχουν δύο διαφορετικά αποδεικτικά «στοιχεία» τους για την επαλήθευση της ταυτότητάς τους. Αυτό μπορεί να περιλαμβάνει έναν συνδυασμό από κάτι που γνωρίζει ο χρήστης (όπως έναν κωδικό πρόσβασης), κάτι που έχει ο χρήστης (όπως τηλέφωνο ή κλειδί ασφαλείας) και κάτι που είναι ο χρήστης (όπως δαχτυλικό αποτύπωμα ή αναγνώριση προσώπου). Η σημασία του 2FA έγκειται στην ικανότητά του να ενισχύει σημαντικά την ασφάλεια των διαδικτυακών λογαριασμών και να προστατεύει από μη εξουσιοδοτημένη πρόσβαση. Με το διαρκώς αυξανόμενο αριθμό επιθέσεων στον κυβερνοχώρο και παραβιάσεων δεδομένων, η προστασία ευαίσθητων πληροφοριών και προσωπικών λογαριασμών είναι πιο σημαντική από ποτέ. Απαιτώντας ένα επιπλέον επίπεδο ελέγχου ταυτότητας, το 2FA καθιστά πολύ πιο δύσκολο για τους hackers να αποκτήσουν πρόσβαση σε λογαριασμούς, ακόμα κι αν έχουν αποκτήσει τον κωδικό πρόσβασης ενός χρήστη. To 2FA μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε διάφορα περιβάλλοντα, συμπεριλαμβανομένων λογαριασμών email, λογαριασμών μέσων κοινωνικής δικτύωσης, διαδικτυακών τραπεζικών συναλλαγών και ηλεκτρονικών αγορών. Πολλές διαδικτυακές υπηρεσίες και ιστότοποι προσφέρουν πλέον το 2FA ως επιλογή για τους χρήστες τους και συνιστάται ιδιαίτερα η ενεργοποίησή του όποτε είναι διαθέσιμο (Google, Apple, Facebook, Instagram, Paypal κ,λπ.). Η ενεργοποίηση, ειδικότερα, του 2FA είναι συνήθως μια απλή διαδικασία που παρέχεται ως δυνατότητα μέσα από τις ρυθμίσεις λογαριασμού της σχετικής υπηρεσίας ή ιστότοπου. Ορισμένες υπηρεσίες ενδέχεται να προσφέρουν πολλαπλές επιλογές για το 2FA, όπως λήψη μηνύματος κειμένου με κωδικό ή χρήση κλειδιού ασφαλείας. Είναι σημαντικό, ωστόσο, να θυμάται κανείς ότι οι μέθοδοι 2FA μπορεί μερικές φορές να αποτύ- χουν, όπως εάν το τηλέφωνο ενός χρήστη δεν λειτουργεί ή δεν έχει σήμα ή εάν χαθεί ή αν κλαπεί ένα κλειδί ασφαλείας. Σε αυτές τις περιπτώσεις, είναι σημαντικό να υπάρχει μια εναλλακτική μέθοδος αυθεντικοποίησης, όπως ένα εφεδρικό κλειδί ασφαλείας ή η δυνατότητα λήψης κωδικού μέσω email. Μια ευρέως χρησιμοποιούμενη μέθοδος του 2FA είναι ο κωδικός μίας χρήσης (One Time Password - OTP), ο οποίος συχνά αποστέλλεται μέσω μηνύματος κειμένου (SMS) στο τηλέφωνο του χρήστη. Αυτός ο κωδικός πρέπει να εισαχθεί επιπλέον του («μόνιμου») κωδικού πρόσβασης του χρήστη για να πραγματοποιηθεί η είσοδος στον λογαριασμό. Αυτή η μέθοδος είναι αποτελεσματική επειδή απαιτεί από ένα επιτιθέμενο να έχει όχι μόνο τον κωδικό πρόσβασης του χρήστη, αλλά και φυσική πρόσβαση στο τηλέφωνο του χρήστη προκειμένου να λάβει τον κωδικό. Εξίσου δημοφιλείς είναι και οι εφαρμογές ελέγχου ταυτότητας (app authenticators). Πρόκειται για εφαρμογές για κινητά τηλέφωνα ή tablets που δημιουργούν κωδικούς μίας χρήσης που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για 2FA. Ο κωδικός που εμφανίζεται στην εφαρμογή ισχύει για ένα μικρό χρονικό διάστημα (συνήθως λιγότερο από 120 δευτερόλεπτα). Μια άλλη μέθοδος αφορά βιομετρικά χαρακτηριστικά. Περιλαμβάνει τη χρήση ενός μοναδικού φυσικού χαρακτηριστικού του χρήστη, όπως το δακτυλικό αποτύπωμα ή η αναγνώριση προσώπου, γ ια την επαλήθευση της ταυτότητάς του. Πολλά smartphones και άλλες συσκευές έχουν πλέον ενσωματωμένους βιομετρικούς αισθητήρες, οι οποίοι μπορούν να χρησιμοποιηθούν για το σκοπό αυτό. 54 |ΜΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2023
RkJQdWJsaXNoZXIy NDIzNzk3