Τεύχος 2020 12 322

ΑΦΙΕΡΩΜΑ] δύσκολη αποστολή, αφού η απειρία των οδηγών αλλά και η έλλειψη ενός γενικού πλαισίου κανόνων οδηγικής συ­ μπεριφοράς εκ μέρους των οδηγών, είχαν ως αποτέλεσμα η σωματική τους ακεραιότητα πολλές φορές να τίθεται σε κίνδυνο. Ταυτόχρονα, δεν εξυπηρετούσαν μόνο τους οδη­ γούς με τα οχήματά τους, αλλά ουσιαστικά λειτουργούσαν και σαν ένα «κέντρο πληροφοριών», καθώς εξυπηρετούσαν και τους πεζούς για όποια πληροφορία επιθυμούσαν, όπως το που Βρίσκεται ο κάθε δρόμος, το κάθε μαγαζί της περιοχής, μέχρι και το ποιο λεωφορείο θα τους εξυπηρετούσε στο να μετακινηθούν.Όπως ήταν αναμενόμενο, οι πολίτες, μέσω της καθημερινής τριβής, που είχαν με τους τροχονόμους, έβλεπαν με πολλή συμπάθεια το λειτούργημα κοινωφελούς δράσης, που επιτελούσαν και το κοπιαστικό τους έργο και και έτσι τα δώρα αγάπης και σεβασμού ως ένδειξη αναγνώρισης της προσφορά τους, δεν άργησαν να κάνουν την εμφάνιση τους. Η αρχή του εθίμου της προσφοράς δώρων στους τροχο­ νόμους, λέγεται, πως έγινε την παραμονή της Πρωτοχρονιά του έτους 1936, όταν ο Βασιλιάς Γεώργιος Β' πλησιάζοντας με το αυτοκίνητό του στο χώρο των ανακτόρων, σταμάτησε στην πλατεία Ρηγίλλης, όπου ο τροχονόμος ρύθμιζε την κυ­ κλοφορία τοποθετημένος σε Βάθρο. 0 Βασιλιάς βγήκε από το όχημα του και αφού τον πλησίασε και τον χαιρέτησε, του ευχήθηκε «Χρόνια Πολλά» και άφησε κρασιά και γλυκά στην άκρη του Βάθρου. Ακολούθως, μετέβη στη συμβολή των οδών Πανεπιστημίου και Λεωφόρου Βασιλίσσης Σοφίας, όπου επανελήφθη η ίδια σκηνή με τον εκεί τροχονόμο. 0 Τύπος της εποχής εκθείασε την ενέργεια αυτή του Βασιλιά και έκτοτε ο κόσμος, αυθόρμητα, ξεκίνησε να μιμείται την κίνηση του, προσφέροντας δώρα στους τροχονόμους ως ένδειξη ευγνωμοσύνης για τις υπηρεσίες τους. Μπορεί το έθιμο να ξεκίνησε με γαλοπούλες και γλυκά της χριστουγεννιάτικης περιόδου, όμως στη συνέχεια εηε- κτάθηκε σε κάθε λογής δώρα και «καλούδια». Από τρόφιμα, ποτά, γλυκά και τσιγάρα τα πρώτα χρόνια, μέχρι οτιδήποτε έβαζε ο ανθρώπινος νους, καθώς με την πάροδο των ετών και ειδικά μετά το τέλος του πολέμου, τα δώρα περιελάμβαναν υφάσματα, μωσαϊκά, πλακάκια, μάρμαρα, εκπτωτικά κουπό­ νια για την κρεαταγορά μέχρι και ηλεκτρικές συσκευές κα ι... θερμοσίφωνες! Και φυσικά, πολλά από αυτά δεν προορίζο­ νταν μόνο για τους τροχονόμους, αλλά και για τις συζύγους τους και τα παιδιά τους, αφού δίνονταν μέχρι και ποδήλατα. Οι πιο «δημοφιλείς» τροχονόμοι σε κουβούκλιο τις ημέρες των εορτών ήταν οι τροχονόμοι της πλατείας Συντάγματος και της πλατείας Πλατάνου στη Λεωφόρο Κηφισιάς, οι οποίοι ήταν σήμα κατατεθέν, όταν κάποιος ήθελε να δώσει στίγμα κατεύθυνσης. Καθώς τα χρόνια περνούσαν και η προσφορά δώρων στους άντρες της Τροχαίας είχε πλέον εδραιωθεί ως έθιμο, δώρα στους τροχονόμους δεν προσέφεραν μόνο οι απλοί πολίτες, αλλά και εταιρίες, πολιτικοί και άνθρωποι του καλλιτεχνικού χώρου, με όχι και τόσο ανιδιοτελή κίνη­ τρα. Τα δώρα συναθροίζονταν στα πόδια του τροχονόμου ή στο κουβούκλιο του, σε σημείο που ορισμένες φορές ο αστυνομικός μετά Βίας ξεχώριζε ανάμεσα στα δώρα, με τις εικόνες που κατέγραψαν διαχρονικά οι φωτογράφοι να είναι ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2020 I ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ I 3 7